Gemeentelijk data ecosysteem

Open data en betrokken burgers

Open data kunnen economische, maatschappelijke, democratische en bestuurlijke waarde hebben, maar wat moet je als gemeente doen om open data beschikbaar te stellen en wanneer wel en wanneer niet? Den Haag is een van de voorlopers en zet open data onder meer in bij de energietransitie.

Het zal waarschijnlijk weinigen zijn ontgaan. Ons wordt aangeraden anders om te gaan met het klimaat. Zo zullen we bijvoorbeeld radicaal anders om moeten gaan met de energievoorziening. Minder gebruikmakend van fossiele brandstoffen en juist meer van duurzame energiebronnen. Om de energietransitie enigszins in goede banen te leiden, is data nodig, veel data. Bij voorkeur open data, zodat ook goed is na te gaan waar de data vandaan komen en wat er in de tussentijd eventueel aan gewijzigd is. Als het gaat om open data, dan is de gemeente Den Haag één van de voorlopers. Antoine Gribnau, die zich binnen de Zuid-Hollandse gemeente bezighoudt met het publiceren van open data en procesverbetering, ervaart dat het openzetten van data voor veel mensen binnen gemeenten vaak best nog wel een strijd is. "Een flink aantal mensen zit op hun data en vindt het openzetten daarvan hartstikke eng. En met de komst van de AVG (de Algemene Verordening Gegevensbescherming) is dat er niet beter op geworden. Toch komen er steeds meer open data beschikbaar. Ook bij ons en ook als het gaat om energietransitie. In het kader van die transitie hebben wij een groot aantal onderzoeken gedaan en je merkt dat die ook veelvuldig worden gebruikt. Bijvoorbeeld door de Universiteit Leiden, de TU Delft of De Haagse Hogeschool. Het mooie daarvan is dat die organisaties de data weer verrijken, voordat het weer bij ons terechtkomt. Dat is erg gaaf."

Ook Paul Suijkerbuijk ziet de gemeente Den Haag als een voorloper als het gaat om open data. Suijkerbuijk, sinds april van dit jaar werkzaam als adviseur data bij VNG Realisatie, vindt met name de manier waarop Den Haag open data beschikbaar stellen, interessant. "Veel gemeenten zien het beschikbaar stellen van open data als een 'moetje'. 'Er zijn wettelijke verplichtingen om het te doen en dus doen we het'. Veelal merk je dan dat gemeenten er de kantjes vanaf lopen. Datgene wat gedaan moet worden, gebeurt, maar meer ook niet. Bij de gemeente Den Haag is dat anders. Kijk hoe zij bijvoorbeeld het aanpakken met betrekking tot die energietransitie. Zo heeft de gemeente, samen met Coalitie Laak, in mei van dit jaar het atelier Datalab gehouden, waarbij open data in relatie tot het vraagstuk van de energietransitie centraal stond. Inwoners van het stadsdeel Laak voerden daarbij het gesprek met ambtenaren en techneuten over wat je zou kunnen doen met beschikbare data. De ervaring leert dat inwoners vaak toch net even iets anders tegen dingen aankijken dan bijvoorbeeld ambtenaren of techneuten. Het is een interessant proces, ook al is het in het begin van dat soort bijeenkomsten vooral een zaak van aftasten. Je spreekt elkaars taal niet, de belangen zijn anders, et cetera."

Lees het hele artikel in het VNG Realisatie E-Magazine.