Fieldlab

Fieldlab 2020, de Digitale Overheid in Transitie

Op 5, 6 en 7 oktober is het online Fieldlab van de VNG en het ministerie van Binnenlandse Zaken. Het thema is de Digitale Overheid in Transitie. Het programma is zo opgezet dat drie dagen lang verschillende teams samenwerken aan gemeenschappelijke doelen en de resultaten daarvan delen in plenaire demonstraties. Daarnaast is er ruimte voor feedback en discussie. Tijdens het Fieldlab wordt antwoord gegeven op de vraag: ‘Wat wordt er mogelijk wanneer we alle relevante invalshoeken rondom de Digitale overheid in Transitie bij elkaar brengen in een gezamenlijke ambitie, aanpak en strategie?’

Het programma

Het programma van het Fieldlab is inhoudelijk ingedeeld in zes 'sporen', met elk hun eigen programma - zie hier het totaaloverzicht per dag.

De opening en de demomarkt / afsluiting zijn plenair, voor iedereen die betrokken is bij de digitale transitie van de overheid.

BZK en VNG willen verder in de ambitie van een gezamenlijke digitaliseringsagenda. Samen hebben zij komend Fieldlab vormgegeven dat geheel online plaatsvindt. Het programma van drie dagen houdt genoeg ruimte voor teams om zelf hun planning te maken, maar bevat ook plenaire gesprekken over relevante thema’s. Het thema de Digitale Overheid in transitie is een logische keuze. COVID-19 heeft de digitalisering overal in Nederland versneld. Hoe creëren we de juiste randvoorwaarden voor deze versnelde technologische ontwikkeling en digitalisering? Hoe waarborgen we juist in deze tijd de aandacht voor publieke waarden als privacy en ethiek? Hoe waarborgen we daarbij de (digitale) inclusiviteit? En hoe houden we de gerealiseerde voortgang en opschaling vast, inclusief het bewustzijn over kansen, knelpunten en risico’s? Al die vragen krijgen een plek in het Fieldlab.

Zes sporen

De versnelling levert enerzijds kansen op voor digitaal vaardige mensen, bedrijven en instellingen. Anderzijds zijn er veel mensen die het juist moeilijker vinden om mee te komen. En wat doet de economische impact met de aandacht en middelen voor de digitale overheid? Genoeg om over te praten, maar ook om te sleutelen aan prototypes en demo’s.

Het programma is opgedeeld in zes sporen: Common Ground, Publieke Waarden, Digitale Inclusie, Overheid in Transitie, Digitale Identiteit en Europa. De uitkomsten van dit Fieldlab worden meegenomen in het conferentie Nederland Digitaal wat, ijs en weder dienende, in februari 2021 op de agenda staat.

Common Ground
Tijdens dit spoor vinden onder andere de volgende sessies plaats: Bijpraatsessie OpenBRP, werksessie programma van eisen Common Ground en hoe voer je het gesprek met je leverancier over Common Ground.

Publieke waarden
Kijk alleen al naar het spoor Publieke Waarden waar zaken onder vallen als ethiek, inzet algoritmen en op handen zijnde Europese wetgeving hierover. Dat zijn complexe onderwerp waar wel over gediscussieerd móet worden, om ze te begrijpen, te onderzoeken wat de meningen en mogelijkheden zijn en de impact te kunnen bepalen voor de uitvoeringspraktijk.”

Digitale inclusie
Digitalisering is massaal omarmd, maar er zijn ook groepen burgers die het steeds moeilijker hebben om mee te kunnen komen, denk aan laaggeletterden, ouderen en blinden en slechtzienden. Hoe zorgen we ervoor dat iedereen mee kan doen in de digitale samenleving? Kunnen we stappen zetten naar een meer gezamenlijke en gebundelde aanpak? Denkt u ook mee?

Overheid in transitie
Dit spoor beantwoord vooral de volgende vraag: hoe kunnen we alle relevante invalshoeken van de afgelopen periode rondom de ‘Digitale overheid in Transitie’ bij elkaar brengen in een gezamenlijke aanpak en een gezamenlijke ambitie? Waarin we de Europese en Nederlandse agenda bij elkaar brengen. Informatiebronnen in sociaal domein, aan de slag met zaakgericht werken, komen tot een (landelijke) API ontwikkelagenda en informatiebronnen fysiek domein zijn de sessies binnen dit thema.

Digitale identiteit
Dit spoor levert een bijdragen aan een duurzame governance die in de publiek en private sector ingezet kan worden met toegang tot het BSN (digitale bronidentiteit). De Wet Digitale Overheid (WDO) is (pas) het begin van die samenwerking.

Europa
Het Europese spoor onderzoekt hoe en waar de Europese en Nederlandse agenda’s rondom digitalisering dichter bij elkaar gebracht kunnen worden. Dichterbij huis is Common Ground aanwezig met tal van ontwikkelteams en kennissessies rondom opensource en NL Design System. Het spoor Overheid in transitie wil tot een route komen voor het standaardiseren en ontsluiten van informatiebronnen, met de maatschappelijke vraagstukken als vertrekpunt. Binnen ieder spoor zijn concrete doelstellingen te vinden om aan te werken.  

Symposium gegevensmanagement
Naast de zes sporen vindt ook het vierde Symposium Gegevensmanagement op 7 oktober online plaats tijdens het Fieldlab. Dit jaar is het thema van het symposium: Sturen op gegevens. Het symposium wordt georganiseerd door de expertgroepen gegevensmanagement NORA en GEMMA en worden gefaciliteerd door NORA en VNG Realisatie.

Werkvorm Fieldlab 2020: volledig online

De vorm van dit Fieldlab is volledig online, maar het is zeker niet de bedoeling dat deelnemers drie dagen passief achter hun scherm zitten. Effectieve en creatieve werkvormen zijn gevonden om iedereen zoveel mogelijke te activeren en ook onverwachte ontmoetingen mogelijk te maken.

Het Fieldlab is samen effectief werken in een ongekend tempo aan verschillende vraagstukken met verrassende resultaten. Deelnemers komen van gemeenten, Rijk, provincie, marktpartijen, uitvoeringsorganisaties en kennisinstituten. De kracht van het Fieldlab zit in de (online) ontmoetingen tussen mensen die wel hetzelfde doel hebben, maar niet per se voor dezelfde organisatie werken. Hierdoor ontstaan onverwachte invalshoeken, versnelling en convergentie.

De derde en laatste dag is demo-dag voor teams van alle sporen. Op deze dag komt alles samen. Dan wordt aan elkaar getoond wat er is opgeleverd en daarover wordt met elkaar gedebatteerd.

Meer informatie

Het actuele programma van het Fieldlab 2020 is te vinden op de Pleio-omgeving Werken aan één Overheid. Iedereen die betrokken of ervaringsdeskundige is bij bovengenoemde thema’s, innovatieprogramma of de Agenda NL DIGIbeter is van harte uitgenodigd. Ook welkom zijn mensen die vanuit hun gemeente, Rijk, provincie, of uitvoeringsorganisaties een concreet idee hebben om de digitale overheid verder te verbeteren en/of de digitale transitie te versnellen. Sommige sporen of evenementen hebben een eigen online groep aangemaakt op de Pleio-omgeving voor samenwerken en kennis delen voor, tijdens en na het Fieldlab. Ook die informatie is te vinden op de Pleio-omgeving.